Γιατί πέφτει η διάθεση τον χειμώνα;

Αν κάθε χρόνο, όταν αλλάζει η ώρα και οι μέρες μικραίνουν, νιώθεις πιο κουρασμένος/η, κοιμάσαι περισσότερο και η διάθεση βαραίνει, δεν είσαι ο μόνος άνθρωπος. Το λιγότερο φως επηρεάζει το εσωτερικό μας ρολόι, και αυτό φαίνεται στην ενέργεια και στη διάθεση. Για τους περισσότερους είναι μια ήπια «χειμερινή μελαγχολία» που βελτιώνεται με μικρές αλλαγές. Για κάποιους είναι πιο έντονο και χρειάζεται βοήθεια.

Γιατί επηρεάζει τη διάθεση ο χειμώνας;

Το φως, ειδικά το πρωινό, είναι το βασικό σήμα που ρυθμίζει το εσωτερικό μας ρολόι: πότε νυστάζουμε, πότε ξυπνάμε, πότε έχουμε ενέργεια. Τον χειμώνα παίρνουμε λιγότερο φως, και συχνά το παίρνουμε πίσω από ένα τζάμι. Το ρολόι μπορεί να «μετατοπιστεί», ο ύπνος να μην ξεκουράζει όπως πριν, και η ενέργεια να πέφτει. Παίζουν ρόλο και άλλα πράγματα: λιγότερη κίνηση, λιγότερες έξοδοι, περισσότερος χρόνος μέσα στο σπίτι.

Πώς μπορεί να φαίνεται;

• κοιμάσαι περισσότερο και πάλι ξυπνάς κουρασμένος/η,
• έχεις λιγότερη ενέργεια και διάθεση να βγεις,
• σου «πάει» περισσότερο γλυκό και υδατάνθρακες,
• δυσκολεύεσαι να συγκεντρωθείς,
• νιώθεις πιο βαριά ή πιο ευάλωτα από ό,τι το καλοκαίρι.

Χειμερινή μελαγχολία ή κάτι παραπάνω;

Υπάρχει και η εποχική συναισθηματική διαταραχή: ένα μοτίβο κατάθλιψης που εμφανίζεται κάθε χρόνο την ίδια εποχή, συνήθως φθινόπωρο και χειμώνα, και υποχωρεί την άνοιξη. Η διαφορά από τη χειμερινή μελαγχολία είναι η ένταση. Όταν η διάθεση είναι πεσμένη τις περισσότερες μέρες για εβδομάδες, χάνεις το ενδιαφέρον για σχεδόν όλα και δυσκολεύεσαι στη δουλειά ή στις σχέσεις σου, δεν είναι απλώς «ο καιρός». Η διάγνωση γίνεται μόνο από ειδικό, και υπάρχουν αποτελεσματικοί τρόποι αντιμετώπισης.

Τι βοηθά από σήμερα;

1. Φως το πρωί, έξω. Ένας περίπατος 15–20 λεπτών τις πρώτες ώρες της μέρας, ακόμα κι όταν έχει συννεφιά. Το φως έξω είναι πολύ πιο δυνατό από αυτό μέσα στο σπίτι.
2. Σταθερή ώρα ξυπνήματος. Και τα Σαββατοκύριακα. Βοηθά το εσωτερικό ρολόι να μη «γλιστράει».
3. Κοντά στο παράθυρο. Αν δουλεύεις μέσα, κάθισε όσο πιο κοντά στο φως γίνεται.
4. Κίνηση. Δεν χρειάζεται γυμναστήριο. Περπάτημα, χορός στο σαλόνι, σκάλες αντί για ασανσέρ.
5. Μην ακυρώνεις τους ανθρώπους. Τον χειμώνα είναι εύκολο να κλειστούμε. Κλείσε από πριν μία συνάντηση την εβδομάδα με κάποιον που σου κάνει καλό.
6. Βάλε κάτι να περιμένεις. Ένα σχέδιο, μια μικρή εκδρομή, ένα χόμπι για τα βράδια. Δίνει στη μέρα κάτι πέρα από το «να περάσει».

Υπάρχουν και ειδικές λάμπες φωτοθεραπείας, καθώς και συμπληρώματα όπως η βιταμίνη D. Συζήτησέ τα πρώτα με τον γιατρό σου, για να δεις αν σου ταιριάζουν και πώς να τα χρησιμοποιήσεις σωστά.

Πότε πρέπει να ζητήσω βοήθεια;

Μίλησε με γιατρό ή με ψυχολόγο αν η πεσμένη διάθεση κρατάει πάνω από δύο εβδομάδες, αν επαναλαμβάνεται κάθε χειμώνα, ή αν σε δυσκολεύει στη δουλειά και στις σχέσεις σου. Αν έχεις σκέψεις να βλάψεις τον εαυτό σου, μην περιμένεις: κάλεσε τη γραμμή παρέμβασης για την αυτοκτονία 1018 (24ωρη, με χρέωση αστικής κλήσης), την εθνική γραμμή ψυχοκοινωνικής υποστήριξης 10306 (24ωρη, δωρεάν) ή το 112. Όλες οι γραμμές, με ωράριο και κόστος, είναι στη σελίδα Γραμμές στήριξης.

Πηγές

1. Blume C, Garbazza C, Spitschan M. Effects of light on human circadian rhythms, sleep and mood. Somnologie, 2019.
2. Pjrek E, Friedrich ME, Cambioli L, et al. The efficacy of light therapy in the treatment of seasonal affective disorder: a meta-analysis of randomized controlled trials. Psychotherapy and Psychosomatics, 2020.
3. NIMH. Seasonal affective disorder (SAD): more than the winter blues.

Οι πηγές ελέγχθηκαν στις 21/10/2026. Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί διάγνωση.