Γιατί συγκρίνομαι συνέχεια με τους άλλους;

Η σύγκριση με τους άλλους είναι κάτι που κάνουν όλοι οι άνθρωποι: έτσι καταλαβαίνουμε πού βρισκόμαστε. Γίνεται πρόβλημα όταν είναι συνεχής, όταν συγκρίνεις πάντα το χειρότερό σου με το καλύτερο των άλλων και όταν σε αφήνει να νιώθεις ότι δεν φτάνεις ποτέ. Η καλή είδηση είναι ότι μπορείς να αλλάξεις το πώς συγκρίνεσαι, όχι μόνο το πόσο.

Γιατί συγκρινόμαστε;

Ο ψυχολόγος Leon Festinger περιέγραψε ήδη από το 1954 ότι χρησιμοποιούμε τους άλλους ως μέτρο για να αξιολογήσουμε τον εαυτό μας, ειδικά όταν δεν υπάρχει σαφές κριτήριο. Πόσο καλός είμαι στη δουλειά μου; Είμαι «πίσω» για την ηλικία μου; Χωρίς σταθερή απάντηση από μέσα, ψάχνουμε απάντηση απ’ έξω.

Γιατί η σύγκριση με κάνει να νιώθω χειρότερα;

• Βλέπεις τη βιτρίνα τους, ζεις τα παρασκήνιά σου. Στα social media βλέπουμε τις καλύτερες στιγμές των άλλων, ενώ εμείς ξέρουμε όλες τις δικές μας δυσκολίες.
• Συγκρίνεσαι μόνο προς τα πάνω. Σπάνια διαλέγουμε να συγκριθούμε με όποιον τα πάει χειρότερα. Συνήθως κοιτάμε όποιον «προηγείται».
• Η εσωτερική κριτική φωνή. Αν μέσα σου υπάρχει ήδη μια φωνή που λέει «δεν είσαι αρκετός/ή», κάθε σύγκριση απλώς της δίνει νέες «αποδείξεις».

Όταν η σύγκριση γίνεται φόβος ότι δεν αξίζεις τη θέση σου στη δουλειά, μοιάζει πολύ με το σύνδρομο του imposter.

Πώς μπορώ να σταματήσω να συγκρίνομαι τόσο;

1. Πρόσεξε πότε συμβαίνει. Συνήθως υπάρχουν συγκεκριμένα «πυροδοτήματα»: κάποιος λογαριασμός, μια παρέα, μια συζήτηση για μισθούς. Όταν τα ξέρεις, μπορείς να τα διαχειριστείς.
2. Σύγκρινε το σήμερα με το χθες σου. Τι μπορείς να κάνεις τώρα που δεν μπορούσες πριν από έναν χρόνο; Αυτή είναι η πιο δίκαιη σύγκριση.
3. Καθάρισε το feed σου. Κάνε σίγαση σε λογαριασμούς που σε αφήνουν σταθερά να νιώθεις λίγος/η. Δεν χρωστάς σε κανέναν να τον βλέπεις.
4. Κάνε τη ζήλια πληροφορία. Αν ζηλεύεις κάτι, ρώτα: «τι μου δείχνει αυτό για όσα θέλω;». Η απάντηση μπορεί να γίνει στόχος αντί για βάρος.
5. Γράψε τρία δικά σου «υπέρ». Συγκεκριμένα, όχι γενικά. Όχι «είμαι καλός άνθρωπος», αλλά «βοήθησα τη φίλη μου στη μετακόμιση».

Πότε αξίζει να μιλήσω με κάποιον;

Αν η σύγκριση σε κρατάει πίσω από αποφάσεις, σε κάνει να αποφεύγεις ανθρώπους ή σε αφήνει με επίμονη αίσθηση ότι δεν αξίζεις, ένας ψυχολόγος μπορεί να σε βοηθήσει να δουλέψεις με την εσωτερική κριτική φωνή στη ρίζα της.

Πηγές

1. Festinger L. A theory of social comparison processes. Human Relations, 1954.
2. Gerber JP, Wheeler L, Suls J. A social comparison theory meta-analysis 60+ years on. Psychological Bulletin, 2018.
3. McComb CA, Vanman EJ, Tobin SJ. A meta-analysis of the effects of social media exposure to upward comparison targets on self-evaluations and emotions. Media Psychology, 2023.

Οι πηγές ελέγχθηκαν στις 21/10/2026. Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί διάγνωση.